UNAM Direktörü, Bilkent Üniversitesi Elektrik ve Elektronik Mühendisliği ve Fizik Bölümü’nden Prof. Dr. Hilmi Volkan Demir, “Geleceğin Ekran Teknolojileri için Elektrikle-Sürülen Yenilikçi Mimaride Atomik-Düz Nanokristal QLED Dizinleri” (ADN-QLED) projesiyle, bilimsel/teknolojik alanlarda ülkemiz açısından çığır açıcı nitelikte gelişmeler sağlamaya yönelik hedefler içeren, alanında önemli boşlukları giderebilme ve araştırmacılara yeni bir bakış açısı kazandırabilme fırsatı sunan, önemli bir keşif ve/veya buluş yapma potansiyeli olan projelere ve bu projeleri gerçekleştirecek olan yurtiçindeki bilim insanlarına destek vermeyi amaçlayan TÜBİTAK 2247-A Ulusal Lider Araştırmacılar Programı kapsamında desteklenmeye hak kazandı.
Prof. Dr. Demir yürütücülüğündeki bu proje ile TÜBİTAK 2247-A Ulusal Lider Araştırmacılar Programı kapsamında yeni-nesil ekran teknolojileri için atomik seviyede düz 2-boyutlu nanokristallerin, dünyada ilk kez 3-boyutlu yönelimlerinin kontrol edildiği yenilikçi ileri aygıt mimarileri ile QLED dizinleri geliştirilmesi hedeflenmektedir. Çalışma kapsamında 2-boyutlu nanokristallere ait yönelimlerin kontrol edilmesinin yanı sıra, 2-boyutlu nanokristallerin bütün tek-katman halinde öz-dizilimlerinin yapıldığı, çoklu katman yapılarının oluşturulduğu ve katman-aralarının kontrollü yapılandırıldığı ve doğrudan koloidal olarak şekillendirmenin uygulandığı aktif aygıt yapılar ile bu yapıların elektrikle-sürülme, elektro-ışıma ve ışık-çıkarma (light-extraction) özellikleri incelenecektir. Bu önerilen QLED mimarileri ve yönelimli katmanlara bağlı aktif aygıt çalışmaları, dünyada ilk olacağı gibi, farklı yeni optik işlevlerinin aygıt seviyesinde gerçekleştirilmesini ve hedefli yeni aygıt performans rekorlarının kırılmasını da mümkün kılacaktır.
Dünyada yılda 750 milyon adet ekran ünitesi üretimi ile 125 milyar Avro pazar değerine sahip ekran teknolojileri pazarının yıllık %3,6 büyümeyle 2026 yılında 149 Milyar Avro pazar değerine ulaşacağı ön görülmektedir. Bu pazar içerisinde yarıiletken nanokristal teknolojilerinin ise hâlihazırda 1 milyar Avro pazar değeri bulmaktadır ve yıllık pazar büyümesi %4,21’dir. Dolayısıyla ekran teknolojileri için nanokristal-temelli çözümler her geçen yıl büyüyen bir pazar konumundadır.
Ülkemizin nanokristal teknolojileri alanında uluslararası rekabet içinde yerini alabilmesi için, nanokristallerin renk dönüştürücü/zenginleştirici malzeme sentezinden elektrikle-sürülen ışık-yayan diyot (LED) aygıt işlemelerine kadar uzanan, malzeme biliminden elektrik mühendisliğine kadar kapsayıcı disiplinler-arası araştırma ve geliştirme çalışmaları gerektirmektedir. Bu rekabet içerisinde, nanokristal ailesine en son katılan atomik-seviyede düz, 2-boyutlu koloidal kuantum kuyuları (KKK) kritik önem kazanmaktadır. Bu atomik-düz nanokristaller, daha dar ve keskin ışıma spektrumuna (renk saflığı) ve yüksek soğurma ve ışıma performansına sahip olduklarından gelecek ekran teknolojileri için kritik rol oynayacak benzersiz bir konumdadır.
